06/03/2026
“Quê mình ở Hà Tây, quê nội và quê ngoại đều ở Hà Tây. Đường về quê thuở bé đều đi qua Chùa Thầy, mình vẫn còn nhớ cái biển trên đường cao tốc chỉ lối về Chùa Thầy, là mình biết “à, đi đúng đường rồi”. Bé đi đường về quê chỉ biết đấy là cái chùa, cái đình, nó vô hồn và không ràng buộc với mình. Lớn lên đi qua vài chuyện trong đời, đọc chút ghi chép từ quá khứ của những người yêu quê hương, yêu ghét cuộc đời, yêu ghét con người viết ra mới hiểu tại sao các cụ ngày xưa lại gọi là đi “vãn cảnh chùa”, chứ không chỉ là đi chùa cầu cúng, giải hạn như thời nay. Rồi nhìn mái đình, mái chùa cong vút mới hiểu sao bố lại hay thích về quê tới vậy, mới hiểu con người không sống một mình bao giờ. Đời sống con người bao giờ cũng gắn với kỷ niệm, với mùi hương, với cảnh vật, với món ăn thủa nhỏ, với gia đình và với thiên nhiên - giống như cách các cụ ngày xưa dùng bàn tay và khối óc của mình, ngắm nhìn cuộc đời, ngắm từng con chim cánh bướm, bông hoa cái lá rồi đưa những thứ ấy đem chạm trổ vào từng món đồ, từng cánh cửa, từng mái đình. Và Chùa luôn ở đấy, đợi một đứa trẻ lớn lên, lại để cùng con người ấy song hành một đoạn đời, như chùa đã làm với nhiều mảnh đời khác trong quá khứ có quê hương, có nơi chôn rau cắt rốn là Hà Tây, là “cửa ngõ thủ đô”. Nó là ký ức, là biểu tượng của vùng đất Bắc bộ này, nó đồng hành cùng những đồng lúa bao la, cùng con trâu cánh diều, bây giờ chắc tìm cảnh ấy ít còn nữa. Đọc cuốn Ghi chép của bác Trịnh Lữ ngay trang đầu bác có nhắc mấy cô bán ngô trên đường cao tốc, thế là cả tuổi thơ của mình hiện về. Đường về quê bây giờ không còn mùi đồng lúa, lang thang trong ngõ nhỏ về nhà bà nội không còn được thấy những ngôi nhà trước cửa có khắc năm xây dựng từ những năm 192x, 193x hay cả 18xx giống hồi xưa nữa, không còn lối tắt nhỏ đường đất đi men theo những mảng tường đầy rêu xanh sang nhà ông bà trẻ. Hay cảnh bà ngoại đi làm về đèo mình trên chiếc xe Dream dạo khắp thị trấn Quốc Oai rồi đi qua những cửa hàng bách hoá hay là mậu dịch nhỉ, thi thoảng không nhớ hết được, nên viết có lẽ là cách duy nhất để lưu giữ kỷ niệm, cùng với những bức ảnh. Cả những chiều mưa mùa hè tháng 7, tháng 8, nhà ở Hà Đông, ăn vội bữa cơm, xem Tây Du Ký trên VTV chóng chóng, rồi cả nhà 3 người leo lên xe máy của bố cùng với mùi cơn mưa sắp kéo tới, về quê. Thế nào mình nhớ cả mùi áo mưa nylon xanh xanh cứ đập bập bùng vào mặt mình lúc đi trên đường, nhớ cảnh buổi tối về sợ nhìn ra cánh đồng, nhỡ lại có cái bóng trắng trắng nào hiện ra thì nhớ đời🥶.”
Bài viết của nhân viên X giấu tên của tiệm sách.
