07/07/2023
สิ่งควรรู้มารยาทในการเล่นแบดมินตัน
ว่าด้วยเรื่องการเล่นแบดมินตัน
1. การส่งลูกให้ฝ่ายตรงข้ามเสิร์ฟ ไม่ควรใช้เท้าหรือใช้ไม้แบดเขี่ยลูกลอดไปใต้เน็ต บางคนเขาถือว่า ไร้มารยาทอย่างรุนแรง (ในหนังสือตำราแบดมินตันบางเล่มที่มีเรื่องมารยาทก็บอกไว้เช่นนี้)
ควรใช้มือหยิบหรือใช้ไม้แบดตักช้อนลูกจากพื้น แล้วยื่นให้ด้วยมือเหนือเน็ต หรือใช้ไม้ตีข้ามเหนือเน็ตไปให้อีกฝ่ายรับได้ หรืออย่างน้อยก็ให้ตกพื้นใกล้ตัวอีกฝ่าย และระวังอย่าให้ลูกแบดไปโดนตัวอีกฝ่ายครับ
2. การส่งลูกให้คู่ของเราเสิร์ฟ ถ้าอายุเท่ากัน ใกล้เคียงกัน หรือคู่เราอายุน้อยกว่าเรา หรือไม่ทราบอายุ อาจใช้มือหรือไม้แบดยื่นลูกให้กับมือ หรือวางลงบนหน้าไม้แบดของเขา
ถ้าคู่ของเราอายุมากกว่า เราควรใช้มือยื่นลูกให้ ไม่ควรใช้ไม้แบดยื่นลูกครับ
2. ควรสุภาพนุ่มนวล ยิ้มแย้มแจ่มใส ไม่ควรทำหน้าบึ้งตึงเคร่งเครียด ไม่ควรบ่น ตำหนิติเตียน วิพากษ์วิจารณ์ ไม่ว่าคู่ของตัวเองหรือฝั่งตรงข้าม (ถ้าสนิทมากอาจแซวกันได้บ้าง แต่ต้องระวังไม่แซวมากไปจนอีกฝ่ายรู้สึกไม่ดีหรือไม่ชอบ)
3. ก่อนเริ่มเล่นเกม ถ้ายังไม่รู้จักกันมาก่อน ควรแนะนำตัว และถามชื่อทุกคนทั้งคู่ของเราและฝั่งตรงข้าม ไม่ควรเล่นไปโดยไม่สนใจจะรู้จักชื่อคนอื่น
4. หลังจบเกมตามธรรมเนียมก๊วนแบดไทยนิยมยกมือไหว้ทุกคน (ไม่คำนึงถึงเรื่องอายุ) ไหว้ทั้งคู่ของเราและคู่ฝั่งตรงข้าม พร้อมกับพูดขอบคุณครับ
5. ควรหมั่นพูดขอบคุณอยู่เสมอ ตัวอย่างเช่น เวลาที่คนอื่นหยิบหรือส่งลูกมาให้เราเสิร์ฟ
6. ควรรีบขอโทษทันทีเมื่อทำผิดพลาด เช่น ตีเสีย ตีออก ตีติดเน็ต ตีไม่โดนลูก แค่กล่าวขอโทษ ไม่จำเป็นต้องพูดแก้ตัวครับ
เมื่อเราตบหรือตีไปโดนตัวคนอื่น ไม่ว่าฝ่ายตรงข้ามหรือโดนคู่ของเราเอง รวมทั้งลูกอื่นที่ไม่ได้ตั้งใจ เช่น ลูกกระทบโดนเน็ต หรือตีแป๊ก (เช่นตีโดนขอบไม้) แล้วลูกลงในเส้น ทำให้ฝ่ายตรงข้ามรับไม่ได้ หรือตีลูกไปแล้วทำให้ฝ่ายตรงข้ามล้มหรือบาดเจ็บ ก็ควรรีบขอโทษเช่นกันครับ
ในการแข่งขันที่เป็นสากล จะแสดงมารยาทขอโทษด้วยการยกมือหันไปหาอีกฝ่าย (หรือบางคนก้มตัวลงเล็กน้อยด้วย) แล้วฝ่ายนั้นจะยกมือตอบกลับมาว่าไม่เป็นไรครับ
ธรรมเนียมไทยผู้ที่อายุน้อยกว่าควรยกมือไหว้ผู้ใหญ่ที่มีอายุมากกว่า ผู้ใหญ่ก็ยกมือไหว้ตอบ ถ้าเป็นกรณีผู้ใหญ่ที่มีอายุมากกว่าอาจใช้แบบสากลคือยกมือขอโทษ อาจไม่ต้องยกมือไหว้ผู้ที่มีอายุน้อยกว่า
กรณีไม่ทราบว่าใครอายุมากกว่ากันอาจยกมือไหว้หรือยกมือแบบสากลก็ได้ครับ
7. มีน้ำใจนักกีฬา รู้แพ้ รู้ชนะ รู้อภัย เมื่ออีกฝ่ายขอโทษ เราควรให้อภัยและบอกว่า ไม่เป็นไร หรืออาจพูดปลอบใจ และให้กำลังใจ ตัวอย่างเช่นเมื่อคู่ของเราหรือฝั่งตรงข้ามตีติดเน็ต เราอาจพูดว่า “นิดเดียวครับ”
8. เมื่อฝั่งตรงข้ามเล่นได้ดี ตีลูกมาแล้วเรารับไม่ได้ เราสามารถกล่าวชม เช่น “สวยมากครับ” “เยี่ยมมากครับ” ฯลฯ
ในการแข่งขันแบบสากล บางคนจะปรบมือให้โดยยกมือตบกับหน้าไม้แบดครับ
9. เมื่อคู่ของเราเล่นได้ดี ตีลูกลงสวยงาม เราควรชม ไม่ควรนิ่งเฉยครับ
10. ถ้าไม่สนิทกันมาก ไม่ควรหัวเราะหรือขำคนอื่น ขำตัวเองไม่เป็นไร (เช่นเวลาตัวเองเล่นพลาด) แต่ต้องระวังการเข้าใจผิดว่าไปหัวเราะเยาะหรือขำอีกฝ่ายครับ
11. การเสิร์ฟยิง (flick serve) หรือการเสิร์ฟลูกโด่งด้วยหลังมือ (backhand) ในการแข่งขันจริงจังเป็นเรื่องปกติ แต่สำหรับการตีก๊วนในประเทศไทยที่เน้นมิตรภาพ ไม่นิยมครับ
บางก๊วนหรือบางคนอาจมองว่าไม่ดี ไม่ควรทำ ไม่สุภาพ เป็นการแกล้งกัน บางก๊วนถึงกับระบุว่าห้ามเสิร์ฟยิงครับ
อย่างไรก็ตามมีข้อยกเว้น กรณีที่ไม่ได้มีเจตนาแกล้งหรือไม่ได้มีเจตนามุ่งผลแพ้ชนะ แต่มีเจตนาให้อีกฝ่ายได้ฝึกรับลูกเสิร์ฟยิง ผู้เสิร์ฟอาจแจ้งให้อีกฝ่ายทราบล่วงหน้าเพื่อจะได้เตรียมตัวทัน เช่นบอกก่อนเสิร์ฟว่า “โด่งนะครับ”
12. เมื่อเล่นกับคนที่มีฝีมืออ่อนกว่า ไม่ควรแกล้งมากเกินไปหรือมุ่งผลแพ้ชนะมากไป (แกล้งนิดหน่อยไม่เป็นไร เป็นการช่วยฝึก) เช่น โยกหน้าหลังซ้ายขวา จนอีกฝ่ายไม่สนุก เหนื่อยมาก หรือบาดเจ็บ หรือตบใส่คนที่ยังรับลูกตบไม่เป็น
ถ้าเล่นเพื่อออกกำลังกายหรือมิตรภาพ ควรตีลูกให้อีกฝ่ายที่ฝีมืออ่อนกว่าพอรับได้บ้างด้วย (บางครั้งอาจมีบางลูกที่เราจะทำแต้มให้ฝ่ายตัวเองบ้าง)
13. ในระหว่างการเล่นไม่ควรสอนหรือแนะนำวิธีการเล่น ไม่ว่าคู่ของเราหรือฝั่งตรงข้าม เพราะบางคนอาจมองว่าเป็นการไม่ให้เกียรติ ไม่รักษาหน้า ทำลายความมั่นใจ หรือทำลายความสนุก
คนที่มีฝีมือสูงกว่าอาจคอยช่วยเหลืออีกฝ่ายอยู่เงียบ ๆ และไม่ควรไล่หรือบังคับให้คู่ของเราไปเล่นในแดนหน้า
ยกเว้นกรณีที่ฝ่ายที่ฝีมืออ่อนกว่าขอให้เราช่วยสอนหรือช่วยแนะนำ เราจึงจะสอนหรือแนะนำได้ครับ
14. กรณีลูกพุ่งมาที่จุดเกรงใจระหว่างสองคน หรือตำแหน่งที่ไม่แน่ใจว่าใครจะตี ถ้าเราจะขอเป็นฝ่ายตีลูกนั้นเอง ให้พูดบอกคู่ของเราว่า “ปล่อยครับ” หรืออาจเรียกชื่อตัวเราเอง ถ้าจะให้คู่ของเราตีก็อาจเรียกชื่อเขา
เมื่อคู่เราบอกว่าปล่อยแล้ว เราควรปล่อยให้เขาตี ยกเว้นกรณีที่อีกฝ่ายบอกกะทันหันเกินไป เราอาจยั้งไม้ไม่ทัน
15. ถ้าเกิดอุบัติเหตุ ไม้แบดกระทบกัน (บางครั้งไม้อาจเสียไปเลย) ต่างฝ่ายต่างควรรีบขอโทษกัน ไม่ควรกล่าวโทษอีกฝ่าย
16. ไม่ควรหยิบไม้แบดคนอื่น หรือเคลื่อนย้ายกระเป๋าหรืออุปกรณ์คนอื่น โดยเจ้าของยังไม่ได้อนุญาตครับ
17. ลูกที่ไม่แน่ใจ เช่น ลูกออกไหม? ข้ามเน็ตไหม? เสิร์ฟถึงเส้นไหม ฯลฯ เราอาจถามฝั่งตรงข้าม ถ้าอีกฝ่ายไม่เห็นชัดเจนหรือไม่แน่ใจเหมือนกันอาจย้อนเล่นแต้มนั้นใหม่อีกที
18. ถ้าไม่สนิท การถ่ายรูปและวิดีโอควรขออนุญาตเขาก่อนครับ
19. เมื่อมีคนบาดเจ็บควรรีบเข้าไปสอบถามอาการและช่วยเหลือเท่าที่สามารถทำได้
20. ไม่เสิร์ฟลูกขณะที่อีกฝ่ายยังไม่พร้อม
