15/09/2023
Czy małe dziecko powinno nosić wkładki w butach?
Ostatnio spotkałam się z sytuacją, iż zalecono zdrowemu 2latkowi z niewielką koślawością stóp wkładki do butów. Skłoniło mnie to do napisania tego wpisu.
Stopy zdrowo rozwijającego się dziecka nie wymagają specjalnego obuwia, a tym bardziej dodatkowej, wyprofilowanej wkładki w bucie. Mięśnie małej stopy potrzebują ukształtowania swych struktur (m.in. łuków stopy) pod wpływem nacisku ciała i przede wszystkim wzmocnienia, a jest to możliwe tylko w fizjologicznym wzorcu, a nie wówczas kiedy mamy ograniczenie zewnętrzne w postaci buta czy wkładki. Jeżeli zapewniamy stopie bierne zabezpieczenie w postaci sztywnej cholewki obuwia czy bierne podparcie w postaci wyprofilowanej wkładki, to pozbawiamy jej przede wszystkim efektywnej pracy. Dla zdrowej stopy małego dziecka zalecane jest chodzenie boso, aby jak najbardziej zaktywować jej mięśnie. Buty mają tylko i wyłącznie za zadanie zabezpieczyć stopę przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi takimi jak np.: temperatura, woda czy błoto lub niekorzystnym podłożem np.: ostre kamienie, szkło. Niezasadne jest dla mnie również noszenie przez zdrowe, małe dzieci wkładek wyprofilowanych jako element leczenia lub profilaktyki stopy. Nie jestem zwolennikiem wkładek korekcyjnych u małych dzieci (przed 5 r.ż.). Staram się pomóc małym pacjentom poprzez manualną terapię i bandażowanie stóp, które w przeciwieństwie do wkładek i sztywnych butów nie rozleniwia i nie ogranicza naturalnej pracy małych stóp. Oczywiście każdy pacjent wymaga indywidualnego podejścia terapeutycznego i niezbędne jest tutaj zbadanie dziecka, zanim podejmiemy dalsze decyzje, ale co dla zasady mówię wkładkom NIE jeżeli chodzi o małe, zdrowe stopy które wymagają terapii a nie od razu wkładek do buta.
Jeżeli zaobserwujesz u dziecka jakieś niepokojące symptomy w obciążaniu stóp podczas stania lub chodu to skonsultuj to ze specjalistą.
Co może Cię zaniepokoić? m.in.:
👉Podkurczanie palców u stóp;
👉Obciążanie stóp tylko na wewnętrznych częściach stopy ( cześć zewnętrzna stopy jest uniesiona);
👉Ustawianie przedniej części stóp po za osią kończyny czyli na zewnątrz lub do środka;
👉Uciekająca do wewnątrz kostka przyśrodkowa stóp.
Konsuktacja fizjoterapeutyczna pozwoli ocenić czy problem z jakim się pojawiliście jest fizjologiczną normą z którą dziecko samo sobie poradzi w kolejnych miesiącach rozwoju czy też stopy te wymagają jednak rehabilitacji. W przypadku wielu problemów u małych, zdrowych stóp wkładka nie jest zalecana. Jeżeli u Twojego dziecka terapia będzie konieczna pamiętaj, iż jest to proces wymagający czasu i systematyczności, jednakże uzyskane efekty działań fizjoterapeutycznych pozostaną z Wami na lata jak u mojej pacjentki —> patrz na załączoną grafikę. Z doświadczenia wiem, iż czasami nie warto szukać szybkich i wygodnych rozwiązań, gdyż ich efektywność nie zawsze jest taka jakbyśmy tego oczekiwali.