05/08/2026
„List do syna szedł trudniej. Zaczynał kilka razy od nowa, darł kartki i znów próbował. Nie chciał w nim żadnej urazy, żadnego smutku. Wreszcie zaczął nieoczekiwanie dla siebie samego. „Ponieważ we wszystkim, za co się zabrałem, poniosłem porażkę, w ostatnich latach zacząłem zajmować się fraktalami i teorią chaosu. Obserwowałem chmury i rzeki, drzewa i paprocie, póki jeszcze były. Poprzez tę geometrię przyrody chciałem zobaczyć, jak rozwinie się ta odrobina, która pozostała tu, na Ziemi. Wiesz, że nigdy w pełni nie ufałem Kosmosowi ani nie wierzyłem w jego zasiedlenie, w przeciwieństwie do Ciebie. Wieje stamtąd, czuję ciemność i zimno. Ale i tu już tak jest. Tego, co mój dziadek i ojciec hodowali w ogrodzie, a teraz ja próbuję opisać, już nie ma. I moja geometria natury bez niej samej jest bezsensowna. Zdenerwuje Cię to, ale ja nadal myślę, że nieco pospieszyliśmy się z Kosmosem. Nie byliśmy całkiem gotowi. Bardzo dawno temu, kiedy Beduini powoli przemierzali pustynie, robili częste przystanki, nie tylko po to, żeby odpoczęły wielbłądy, ale i po to, by dać czas duszom na to, by ich dogoniły. Ponieważ prędkość duszy jest inna. Wyobraź sobie, ile zagubionych i spóźnionych dusz, które odłączyły się od karawany, błąka się teraz po
kosmicznej pustyni, mogę dosłyszeć ich płacz. Leżę wieczorem, patrzę na Księżyc, na którym znajdę się za parę godzin. Czy wiesz, z jakiej materii zrobiony jest Kosmos? Zrobiony jest z samotności. Oto jego materia. A samotność jest substancją lotną, która stara się wypełnić całą przestrzeń wokół siebie.
Mój dziadek, a twój pradziadek, mieszkał w domu, który sam zbudował, pracował w ogrodzie, a najdalszym miejscem, do którego docierał, był las na skraju wsi. I jego samotność była tak duża jak jego dom i ogródek. Samotność mojego ojca była rozmiarów jego mieszkania i miasta, w którym zamieszkał. Dziadek mówił, że mój ojciec „uciekł” do miasta. Potem ja „uciekłem” z miasta do innego kraju, a teraz ty uciekłeś gdzieś w Kosmos. Zastanawiam się wieczorami, jaka jest twoja samotność, czy jest wielkości Wszechświata, czy jest lżejsza i bardziej rozrzedzona? Jaki ma ciężar właściwy i jak wpływa na nią grawitacja?”
I wszystko stało się księżycem Georgi Gospodinow
Przełożyła Magdalena Pytlak
https://wilabuki.pl/i-wszystko-stalo-sie-ksiezycem-georgi-gospodinow-p-12221.html