25/07/2019
Kəşkül qədim dövrlərdən dərvişlərin əsas atributlarından biri olmuşdur. Tam adı “kəşkül-i-füqara” olan, fars dilində "kəşkül" (çanaq, kasa) sözü ilə, ərəbcə "faqir" (yoxsul) sözlərinin birləşməsindən meydana gəlmiş, "yoxsul, dilənçi kasası" deməkdir. Dərvişlər kəşkülü yemək, su içmək, sədəqə toplamaq kimi işlər üçün istifadə etmişlər. Kəşkül adətən hind qozu qabığından, taxtadan, misdən, və s. metallardan hazırlanır, qayıq şəklində olan çanaq formasında olurdu. Kəndirlə bərkidilirdi və dərvişlər boynundan asıb sinələrində gəzdirirdilər.Sufi təriqətlərinin dərvişləri isə zəncirlə bərkidilmiş kəşkülü çiyin və qoldan asırdılar.
Xüsusi forma və daxilə doğru oyulan kənarları sayəsində içinə qoyulan maye və qatı hər şeyi asanlıqla daşınmasını təmin edən kəşküllər, tez-tez bir sənət əsəri kimi də bəzədilirdi. Kənarlarını müqəddəs yazilarla, bordürları həndəsi və ya bitki ornamenti, insan və heyvan fiqurları ilə, bəzən də sədəf, qızıl, gümüş kimi materiallardan istifadə edilərək, relyef, kəsmə, oyma, inkrustasiya texnikaları ilə xüsusu ustalıqla bəzədilirdi.
Sufi fəlsəfəsində “nəfsin tərbiyəsi” və “insan təkəbbürü”nü yox etmək məqsədi ilə tərki dunya və dilənci həyatı bir təsəvvufi tərbiyə metodu kimi tətbiq edilirdi və kəşkül məhz kasıblığın və qənaətin rəmzi sayılırdı.
ART Salonun kolleksiyasından.
***********************************************************************
Кешкюль с древних времён был одним из основных атрибутов дервишей. Полное название "kешкули- фукара" происходит от соединения двух слов "kəşkül - с персидского - "корпус,чаша" и "faqir"- с арабского - "нищий, бедный", дословный перевод которого" "чаша нищего". Дервишы использовали кешкуль, чтобы собирать милостыню, хранили в нем еду, питье и даже кушали и пили из него.
Изначально кешкюли имеют форму лодки и изготавливались из скорлупы Сейшельского кокосового ореха, дерева, меди и других металлов. Закрепляя верёвкой или же цепью, дервиши носили их на шее и на плече. Часто их украшали священными словами из Корана, бордюры геометрическим и растительным орнаментом, фигурами людей и животных, а иногда техникой инкрустации и гравировки покрывали перламутровом, серебром и золотом.
По философии суфизма, чтоб познать Всевышнего суфий должен отказаться от всех земных страстей и пороков и воспитать свою гордость. Для этого он должен был вести образ жизни отшельника и нищего. А кешкуль считался символом бедности и экономии.
Из коллекции Арт Салона.