09/06/2026
ប្រវត្តិ សង្ខេប «ភិក្ខុត្រូវខ្លាស៊ី»
១. ការចេញទៅបំពេញសមណធម៌
មានភិក្ខុមួយក្រុម (ក្នុងគម្ពីរខ្លះបញ្ជាក់ថាមានចំនួន ៣០ អង្គ) បានធ្វើដំណើរទៅកាន់ព្រៃជ្រៅមួយ ដើម្បីស្វែងរកទីសេនាសនៈដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ ក្នុងការបំពេញសមណធម៌ និងចម្រើនវិបស្សនាកម្មដ្ឋាន។ ព្រៃនោះជាព្រៃធំ មានសភាពស្ងាត់ជ្រងំ និងជាកន្លែងដែលសម្បូរទៅដោយសត្វសាហាវ ពិសេសគឺសត្វខ្លាធំៗ។
២. ឧបសគ្គ និងការលុកលុយពីសត្វខ្លា
នៅពេលយប់ ក្នុងខណៈដែលភិក្ខុទាំងឡាយកំពុងតែគង់ឈរធ្វើធម៌ ឬដើរចង្ក្រមតាមកន្លែងរៀងៗខ្លួន ស្រាប់តែមានសត្វខ្លាធំមួយ បានមកលបលួចខាំទាញយកភិក្ខុម្តងមួយអង្គៗទៅស៊ីជាចំណី។
ទោះបីជាដឹងថាមានគ្រោះថ្នាក់ និងមានភិក្ខុជាមិត្តរួមធម៌ត្រូវខ្លាស៊ីជាបន្តបន្ទាប់ក៏ដោយ ក៏ភិក្ខុដែលនៅសល់មិនមានចិត្តភ័យខ្លាចរត់ចោលសីលវន្ត ឬបោះបង់ការតាំងចិត្តនោះឡើយ។ លោកនៅតែបន្តការធ្វើសមណធម៌ដោយស្ងប់ស្ងៀម។
៣. ការរក្សាសីល និងការអស់ទៅនៃអាសវៈ (ករណីភិក្ខុអង្គចុងក្រោយ)
រហូតដល់វេនភិក្ខុអង្គមួយ (ដូចបង្ហាញក្នុងរូបភាព) ត្រូវបានខ្លាចាប់ខាំទាញយកទៅ។ នៅក្នុងខណៈដែលខ្លាកំពុងតែខាំអូសរាងកាយរបស់លោក និងចាប់ផ្តើមស៊ីពីជើងឡើងមកនោះ លោកមិនបានខឹងសម្បារ ឬស្រែកយំអង្វរករជីវិតពីសត្វខ្លានោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ៖
លោកមានសតិដឹងខ្លួនជានិច្ច៖ លោកបានយកការឈឺចាប់តាមផ្លូវកាយនោះ មកធ្វើជាអារម្មណ៍នៃកម្មដ្ឋាន (វេទនានុបស្សនាស្មារតី)។
ពិចារណាពីសង្ខារ៖ លោកមើលឃើញថារាងកាយនេះមិនមែនជារបស់ខ្លួន ពិតជាមិនទៀង កើតមានទុក្ខ និងជាអនត្តា។
សម្រេចធម៌៖ ដោយសារចិត្តដែលស្ងប់ មិនកម្រើកញាប់ញ័រដោយលោភៈ ទោសៈ មោហៈ និងការរក្សាសីលដ៏បរិសុទ្ធ ក្នុងខណៈដែលខ្លាកំពុងតែស៊ីរាងកាយរបស់លោកនោះ លោកក៏បានសម្រេចធម៌ជា ព្រះអរហន្ត រួចផុតពីទុក្ខទាំងពួង មុនពេលដែលដង្ហើមចុងក្រោយត្រូវដាច់ទៅ។
អត្ថន័យ និងការអប់រំក្នុងរឿងនេះ
ការរក្សាសីលស្មើជីវិត៖ បង្ហាញពីស្មារតីដ៏មាំមួនរបស់ព្រះភិក្ខុសង្ឃក្នុងពុទ្ធសាសនា ដែលសុខចិត្តលះបង់សាច់ឈាមនិងជីវិតជាជាងដាច់សីល។
ច្បាប់កម្មផល និងសតិ៖ រំលឹកឲ្យឃើញថា គ្រោះថ្នាក់អាចកើតឡើងគ្រប់ពេល ប៉ុន្តែអ្វីដែលសំខាន់គឺការមាន «សតិ» គ្រប់គ្រងចិត្តមិនឲ្យធ្លាក់ទៅក្នុងអកុសល ទោះបីជាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពស្លាប់រស់ក៏ដោយ។
ការឈ្នះសេចក្តីស្លាប់៖ ការស្លាប់របស់លោកគឺស្លាប់តែរាងកាយ ប៉ុន្តែចិត្តរបស់លោកបានរួចចាកផុតពីវដ្តសង្សារ ក្លាយជាព្រះអរហន្តដ៏វិសេស។
( ជ្រះថ្លាអនុមោទនា ភិក្ខុចន្ទមុនីរោ )